Ο εγκέφαλος προτιμά το τακτοποιημένο γραφείο;

17.06.2019
Ο εγκέφαλος προτιμά το τακτοποιημένο γραφείο;

Ίσως έχετε ακούσει για τη Γιαπωνέζα γκουρού της τακτοποίησης Marie Kondo, η οποία μόλις απέκτησε τη δική της σειρά “τακτοποίησης” στο Netflix. Σε αυτή βοηθά ανθρώπους να βάλουν σε τάξη το σπίτι τους υποστηρίζοντας ότι, βάζοντας σε τάξη το σπίτι, μπορούμε να βάλουμε σε τάξη γενικότερα τη ζωή μας.

Η αλήθεια είναι ότι υπάρχουν φορές που η τάξη φαίνεται να βοηθά. Σας έχει τύχει να θέλετε να δουλέψετε και πριν ξεκινήσετε την εργασία σας να τακτοποιείτε πρώτα το γραφείο; Πολλοί θα πουν ότι είναι απλά ακόμη ένας τρόπος για να αναβάλετε μία εργασία που δεν έχετε όρεξη να κάνετε! Ωστόσο, υπάρχει περίπτωση να υπάρχει βιολογική βάση στην ανάγκη μας για πιο τακτοποιημένο χώρο εργασίας!

Η Sabine Kastner, καθηγήτρια Ψυχολογίας στο Πανεπιστήμιο του Πρίνστον στις ΗΠΑ, μελετά για πάνω από είκοσι χρόνια το ζήτημα της προσοχής. Η ιδέα για το ζήτημα αυτό ξεκίνησε για την Kastner μια μέρα που περνούσε τον δρόμο. Συνειδητοποίησε ότι πριν περάσει σκάναρε την περιοχή για αυτοκίνητα και αμέσως αναρωτήθηκε πώς μπορεί ο εγκέφαλός της να διαχωρίζει τόσο γρήγορα τα αυτοκίνητα από όλα τα υπόλοιπα πράγματα στο οπτικό της πεδίο. Όταν στη συνέχεια αναζήτησε σχετικές έρευνες, συνειδητοποίησε ότι δεν υπήρχαν πολλές απαντήσεις σε αυτή την τόσο βασική ερώτηση.

Όταν οι ερευνητές άρχισαν να αναζητούν μια διαδικασία μέσα από την οποία θα μπορούσαν να εξετάσουν το ζήτημα της προσοχής εστιάζοντας σε οπτικά ερεθίσματα, προέκυψε η πρώτη δυσκολία. Πώς θα μπορούσαν να αναπαράγουν το “χάος” του τυχαίου κόσμου μας μέσα σε ένα ερευνητικό εργαστήριο; Η ιδέα που είχαν ήταν να χρησιμοποιήσουν για τα πειράματα απλά σχήματα που είναι εύκολο να τα αναγνωρίσει κανείς ώστε να εξετάσουν πώς λειτουργεί ο εγκέφαλος. Η ομάδα της Kastner εξέθεσε τα υποκείμενα της έρευνας σε παραλλαγές ενός τυχαίου περιβάλλοντος, δείχνοντας μια επιλογή από σκηνές δρόμου, ενώ τους ζητούσε να επικεντρωθούν είτε σε ένα άτομο είτε σε ένα αυτοκίνητο, ενώ βρίσκονταν σε έναν μαγνητικό τομογράφο. Οι ερευνητές μέσα από μια λειτουργική μαγνητική τομογραφία (fMRI) μετρούσαν την εγκεφαλική τους δραστηριότητα.

Οι μαγνητικές τομογραφίες ανέδειξαν την ύπαρξη σαφών μοτίβων δραστηριότητας στον μετωπιαίο φλοιό, υποδεικνύοντας ότι οι νευρώνες ενεργοποιήθηκαν με βάση όχι τι έβλεπε το υποκείμενο της έρευνας, αλλά μάλλον με βάση αυτό που αναζητούσε. Οτιδήποτε κι αν είναι αυτό που αναζητούμε κυριαρχεί τόσο έντονα στον εγκέφαλο, που όλο το υπόλοιπο πλαίσιο-περιβάλλον καταστέλλεται. Όταν, για παράδειγμα, γνωρίζετε ότι πρέπει να αναζητήσετε αυτοκίνητα, ο εγκέφαλός σας αυτομάτως αποκλείει-μπλοκάρει οτιδήποτε άλλο και εστιάζει στο συγκεκριμένο σχήμα.

Οι μελέτες της Kastner που ακολούθησαν διαπίστωσαν ότι ο ανθρώπινος εγκέφαλος μπορεί να μην είναι καλός στον αποκλεισμό της “ακαταστασίας”. Το διαπίστωσαν κάνοντας το εξής πείραμα: είπαν στα υποκείμενα να επικεντρωθούν σε ένα αντικείμενο, ενώ εισήγαγαν ένα άλλο αντικείμενο στο οπτικό τους πεδίο. Ανίχνευσαν στην περίπτωση μια ασαφή εκδοχή αυτού του δεύτερου αντικειμένου στη σάρωση του εγκεφάλου. Τελικά, έφτασαν στο συμπέρασμα ότι σε οποιοδήποτε περιβάλλον υπάρχει μια «ώθηση» προς τα επιθυμητά αντικείμενα και μια «έλξη» από αντικείμενα που ανταγωνίζονται για την προσοχή μας. Όσο περισσότερα αντικείμενα υπάρχουν στο οπτικό μας πεδίο, τόσο πιο σκληρά πρέπει να εργαστεί ο εγκέφαλος για να τα φιλτράρει και να τα αγνοήσει, με αποτέλεσμα να επέρχεται σταδιακά κόπωση και πτώση της λειτουργίας του.

Ένας τέτοιος μηχανισμός μπορεί να ρίξει φως στους εγκεφάλους των ανθρώπων με διαταραχή ελλειμματικής προσοχής και υπερκινητικότητας (ADHD). Όπως αναφέρει η Kastner, συνήθως θεωρείται ότι ένα παιδί με ADHD έχει πρόβλημα στο να συγκεντρώνεται, ίσως όμως το πραγματικό πρόβλημα είναι ότι το παιδί καταβάλλεται από την ακαταστασία που υπάρχει στο περιβάλλον.

Έχει παρατηρηθεί ότι συγκεκριμένες στρατηγικές που μειώνουν την αισθητηριακή υπερφόρτωση, όπως το σπάσιμο των εργασιών σε ξεχωριστά βήματα, βοηθούν τα παιδιά με ADHD. Οι τεχνικές αυτές μπορούν να βοηθήσουν όποιον έχει πρόβλημα να συγκεντρωθεί. Ίσως αρκεί να κλείσουμε τις κουρτίνες ή να δαπανήσουμε μερικά λεπτά για να τακτοποιήσουμε το γραφείο μας. Ο εγκέφαλός μας μπορεί να χρειάζεται την ησυχία...

Ακατάστατο γραφείο και δημιουργικότητα

Είναι λοιπόν τόσο απλό; Η τάξη είναι καλή και η αταξία κακή για εμάς; Όπως έχουμε δει και σε προηγούμενα άρθρα, όταν μιλάμε για τον ανθρώπινο εγκέφαλο, τα πράγματα είναι συνήθως πιο περίπλοκα. Το άσπρο - μαύρο μάλλον δεν υφίσταται.

Η Kathleen Vohs, διδάκτωρ Ψυχολογίας και καθηγήτρια Μάρκετινγκ στο Πανεπιστήμιο της Μινεσότα στις ΗΠΑ, δημοσίευσε το 2013 άρθρο στο περιοδικό “Psychological Science” στο οποίο παρουσιάζει κάποια ευρήματα που περιέχουν ενδείξεις για τα παραπάνω.

Σύμφωνα με την έρευνά της, στην οποία συμμετείχαν συνολικά 236 άνθρωποι, η εργασία σε καθαρό και περιποιημένο γραφείο μπορεί να προάγει τη λήψη αποφάσεων που ευνοούν την υγιεινή διατροφή, τη γενναιοδωρία και τη συμβατικότητα. Ωστόσο, η έρευνα έδειξε επίσης ότι ένα ακατάστατο γραφείο μπορεί να έχει τα δικά του οφέλη, προωθώντας τη δημιουργική σκέψη και τη γέννηση νέων ιδεών. Τα αποτελέσματα επαληθεύτηκαν και από ερευνητές στο Πανεπιστήμιο Northwestern. Τα ακατάστατα περιβάλλοντα φαίνεται να εμπνέουν τους ανθρώπους να σπάσουν τους κανόνες, στάση που μπορεί να οδηγήσει σε πρωτότυπες ιδέες. Αντίθετα, οι τακτικοί χώροι ενθαρρύνουν τη σύμβαση και την προσέγγιση ενός θέματος εκ του ασφαλούς.

***

Πηγή: avgi

 



  • Το The Clown χρησιμοποιεί cookies για την καλύτερη παροχή των υπηρεσιών του. Με τη χρήση αυτού του ιστότοπου, αποδέχεστε τη χρήση των cookie.

    Πατήστε "Συμφωνώ" για να μην εμφανίζεται αυτό το μήνυμα.